Pernaz (Şamahı, 1860 - ? )


20. yüzyılın kadın şairlerindendir. 1860 (ya da 1862) yılında Şamahı bölgesinin Bağırlı köyünde göçebe bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelmiş, 1968 yılında doğduğu köyde vefat etmiştir. Bağırlı mezarlığında babası Dovğaçı Oğlu Azay'm kab-rinin yanma defnedilmiştir.

 

Pernaz'm babası da şair olub "Dovğaçı" mahlası ile şiirler yazmıştır.

 

Pernaz, halçacılıg (küçük halı) sanatını da çok iyi bilen bir kadındır. Halçalara işlediği ince nakışları ile tanınır. Halk arasında bayatıları ile tanınan Pernaz daima bir anne olarak sevilmiş ve sayılmıştır.

 

1912 yılında Şamahı depremini yaşamıştır. Bu acı üzerine yüzlerce acıklı bayatı söylemiştir.

 

Bayatılarında sevgi, aşk gibi konuların yanında siyasî meseleleri de işlenmiştir.


BAYATILAR

 

Pirdireke dağımdı,

Qoynu qem oylağımdı,

Yaş tökür leysan kimi,

Deyir yaman çağımdı.

 

Bu gelen arabadı,

Qoy gelsin, arabadı,

Dünenki Cennet seher,

Bax, bugün xarabadı.

 

Dağda biyan varm ola,

Soyub yeyen varm ola,

Bu ecelsiz qırğma,

Hayıf deyen varm ola,

 

Sürü biyana gelsin,

Yesin, biyana gelsin,

Deyin o vefasıza,

Dönsün bu yana gelsin.

Yulğunu, ay yulğunu,

Yığıb yetim yulğunu,

Var mı bir menim kimi,

Çoxdu derdler yorqunu.

 

Çekmesi cığ cığ eyler,

Evimizi palçıq eyler,

Zehlem geder o yardan,

Her gece acıq eyler.

 

Eyvanım hesir menim,

Üreyim esir menim,

Toyunu tez eyleyin,

Yarım telesir menim.

 

Palazda narinci var,

Abı var, narına var, 

Hardasan, ay nainsaf,

Dalınca zarıncı var.

 

Qozunu alan olmaz,

Ağıla salan olmaz,

Deyirler yarım gelir,

Bu boyda yalan olmaz.

 

Sehere yol eyledim,

Kağızı bol eyledim,

Yuxusuz gecelerde,

Göz yaşım bol eyledim.